AI görünürlük ölçüm yöntemi

AI görünürlük skoru, bir markanın belirlenen sorulara verilen yapay zekâ cevaplarında ne sıklıkta, rakiplerine göre ne kadar, cevabın kaçıncı sırasında ve hangi tonla anıldığını 0–100 arasında özetler. Her soru her motorda en az 3 kez çalıştırılır; skor tek bir cevaba değil, çalıştırmalar arasındaki orana dayanır.

1. Soru seti

Ölçüm, markanın müşterilerinin gerçekten soracağı cümlelerle yapılır: “salon için yıkanabilir halı önerisi”, “İstanbul’da hangi halı mağazası iyi” gibi. Setin çoğunluğu markanın adını içermeyen kategori sorularıdır; çünkü “X nedir” diye sorulduğunda motor zaten X’ten bahseder ve görünürlük yapay olarak yüksek çıkar. Değerli olan, markayı henüz tanımayan birinin sorduğu sorudur.

2. Motorlar ve toplama yöntemi

Her motorun cevabı, tüketicinin gördüğü cevaba en yakın yoldan toplanır. Google AI Overviews ve Google AI Mode gerçek Google sonuç sayfasından, Perplexity kendi arama altyapısından ölçülür. API üzerinden ölçülen motorlarda cevap tüketici arayüzünden farklı olabileceği için bu ölçümler panelde ayrı bir güvenilirlik rozetiyle gösterilir. Tüm sorgular Türkiye konumu ve Türkçe dil ayarıyla, oturum açılmamış temiz bir bağlamda çalıştırılır.

3. Türkçe marka eşleştirme

Cevap metninde marka aranırken Türkçe çekim ekleri ünlü ve ünsüz uyumuna göre üretilir (“Güneş’in”, “Güneş’ten”, “Güneşte”), büyük/küçük harf farkı Türkçe kurallarla çözülür (I/ı ve İ/i) ve Türkçe karakterleri düşürülmüş yazımlar (“Gunes”) eşleştirilir. Marka adı genel bir kelimeyse (“güneş ışığı”) yanlış pozitif kapısı bu kullanımları sayım dışı bırakır.

4. Skor formülü

• —Anılma oranı (%40): markanın anıldığı çalıştırma sayısının toplam çalıştırmaya oranı.
• —Ses payı (%25): markanın anılma sayısının, marka ve rakiplerin toplam anılmasına oranı.
• —Sıra (%15): markanın cevapta kaçıncı sırada anıldığı; 10. sıradan sonrası sıfır puan sayılır.
• —Kaynak payı (%15): cevabın dayandığı kaynaklar arasında markanın kendi sitesinin payı.
• —Ton (%5): markanın anıldığı cümlenin olumlu, nötr veya olumsuz olması.

5. Kararsız sorular

Yapay zekâ cevap motorları aynı soruya her seferinde aynı cevabı vermez. Bir sorunun çalıştırmaları arasındaki sapma 0,34 eşiğini aşarsa soru “kararsız” olarak işaretlenir. Kararsız sorulardaki artış veya düşüş, başarı ya da kayıp olarak raporlanmaz; eğilim en az üç dönem üzerinden okunur.

6. Kanıt ve itiraz

Her çalıştırmanın ham cevabı ve dayandığı kaynaklar saklanır. Bir sonuca itiraz edildiğinde skorun dayandığı cevabın kendisi gösterilebilir. Skorun yanında yapay zekâ kaynaklı gerçek site trafiği de raporlanır: görünürlük artıp trafik artmıyorsa bu gizlenmez.

Ölçümün sınırları

• —Oturum açmış bir kullanıcının gördüğü kişiselleştirilmiş cevap ölçülemez; ölçüm temiz bağlamdan yapılır.
• —Yapay zekâ motorları soru başına arama hacmi yayınlamaz; soru setinin ağırlığı müşteri bilgisine ve arama verisine dayanan bir tahmindir.
• —Resmî ve kararlı bir ölçüm yolu olmayan motorlar ölçülmez; ölçülüyormuş gibi gösterilmez.
• —Ton analizi sözlük tabanlıdır, alaycı ve koşullu ifadeleri her zaman doğru ayırt edemez; bu yüzden skordaki ağırlığı düşüktür.